Հաճախ տրվող հարցեր

Վերջերս դարձյալ ՀՀ սփյուռքի նախարարության նախաձեռնությամբ փոփոխություն մտցվեց «Օտարերկրացիների մասին» ՀՀ օրենքում: Ցավալի է այն փաստը, որ մեր շատ հայրենակիցներ իրենց Հայրենիքում համարվում են օտարերկրացիներ, քանի որ նրանք դեռևս ձեռք չեն բերել երկքաղաքացիություն: Այս իսկ պատճառով էլ օտարերկրացի եզրույթն այսօր գործածության մեջ է նաև մեծ թվով սփյուռքահայերի համար:

Օրենքի ուսումնասիրությունից պարզվեց, որ Հայաստանում երկարաժամկետ մնալու երեք կարգի հնարավորություն կա` ժամանակավոր կացություն` նշանակում է մեկ տարի, մշտական կացություն` ներառում է մինչեւ հինգ տարի ժամանակահատված, եւ  կացության հատուկ կարգավիճակ, որը տասը տարվա հատուկ կարգավիճակի անձնագիրն է:

Ուսումնասիրության արդյունքում պարզվեց նաև, որ այդ իրավունքից կարող է օգտվել ցանկացած օտարերկրացի, իսկ ազգությամբ հայն իր ծագումով բացի կացության հատուկ անձնագրից մնացած դեպքերում որևէ արտոնություն չուներ: Անհրաժեշտ էր շտկել այս բացթողումն օրենքում, պետք էր խստագույնս ընդգծել ազգությամբ հայի առավելությունը, քանի որ յուրաքանչյուր օտարերկրացու իրավունքն է որոշել, երբ գա և երբ հեռանա Հայաստանից:  Իսկ ՀՀ սփյուռքի նախարարությունը կարևորում է հայի մուտքը Հայաստան և փորձում է Հայրենիքում հնարավոր բարենպաստ պայմաններ ստեղծել նրա համար:

Առաջարկվեց օրենքում փոփոխություն մտցնել, որպեսզի սահմանված ձևով, որևէ  փաստաթղթով փաստվող ազգությամբ հայը կարողանա Հայրենիքում ապրել եւ ազատ ելումուտ անել և մշտական (5 տարի) և ժամանակավոր (մեկ տարի) կարգավիճակ ստանալով,  առանց որեւէ դժվարության կարող է ստանալ մեկ տարվա  ժամանակավոր կացության իրավունք:

Նույն կերպ  կարող է նաև ձեռք բերել հինգ տարվա կացության մշտական իրավունքը: Սրանով մենք նաև ինչ¬որ չափով նպաստում ենք հայրենադարձությանը: Եթե հայը կարող է գալ և 1-ից 5 տարի ապրել Հայրենիքում, կարող է ազատ մուտք գործել և դուրս գնալ Հայաստանից, ուրեմն նա հնարավորություն է ստանում լիովին ուսումնասիրել և ճանաչել Հայրենիքը եւ՛ դրական և’ բացասական կողմերով, եւ, ինչու չէ, տեսնել նույնիսկ այն, ինչը մեզ չի հաջողվել նկատել, հասկանալ թերությունները, բացերը: Չէ որ նրանցից շատերը ընդամենը տասը կամ քսան օր ապրելով Հայրենիքում, կարող են հրապուրվել միայն նրա երազային, հաճելի կողմերով` չընկալելով խորքայինը, ինչը, հնարավոր է, հետագայում նրանց մոտ հիասթափություն  առաջացնել:

Հայաստան մուտք գործելու, հայրենիքում դյուրացման ռեժիմը համարվում է ՀՀ սփյուռքի նախարարության կարեւոր արդյունքներից մեկը: Օրենքներում կատարված փոփոխությունների կարևորությունն այն է, որ դրանք առնչվում են բոլոր սփյուռքահաերին եւ ոչ թե որոշակի խմբի կամ հատվածի: